Tag: Romantyzm

Co to znaczy być potworem, czyli „Mroczne dzieje Elizabeth Frankenstein” Kiersten White

Wiktor Frankenstein to potwór. Opętany ambicją i strachem posuwa się do niewyobrażalnych okropieństw: bezczeszczenia grobów, skupywania zwierzęcych szczątek i części ludzkich ciał od pospolitych rzezimieszków, a w końcu popełnia morderstwo. Wszystko po to, by zakończyć eksperyment, którego efekt odrzuci z obrzydzeniem. Potwory takie jak Wiktor nie biorą się znikąd. Zawsze można wyśledzić ich mroczną historię, […]

„Dulce et decorum est pro patria mori” po polsku

Utrwalone przez romantyzm wzorce osobowe do dziś są żywe w świadomości narodowej Polaków. Mit męczennika, bojownika, herosa jest stale obecny w sztuce czy literaturze. Ewa Toniak, historyk i krytyk sztuki, mocno związana z krytyką feministyczną obrała jako cel swojej analizy motyw tyrtejski w literaturze i sztuce XIX w. Sięga nie tylko do dzieł romantycznych – […]

Poezja nocy

O romantyzmie naprawdę napisano już wiele. Halina Krukowska – profesor białostockiego uniwersytetu, literaturoznawczyni zainteresowała się żywiej liryką tego okresu, a przede wszystkim związkiem poezji z nocą, czego dała wyraz w swojej publikacji „Noc romantyczna”.

Powrót do domu

Po książki obyczajowe sięgamy często po to, aby się odprężyć; kiedy chcemy psychicznie odpocząć. Z tego powodu nierzadko tego typu utwory są napisane prostym językiem. W „Tajemnicach prowincji” niestety autorka z tym przesadziła: jej styl wydaje się momentami dość infantylny, co przeszkadza w przyjemnym czytaniu. Prostota konstrukcji zdaniowych i doboru leksykalnego nie jest wadą, ale […]

Co się ostaje, ustanawiają poeci – Friedrich Hölderlin

Romantyzm przyniósł dwóch wielkich wieszczów, którzy do dziś są najbardziej popularnymi poetami w Polsce. Ale oprócz Mickiewicza i Słowackiego był jeszcze ktoś w tle – C. K. Norwid, nierozumiany, zapomniany, odrzucony, odkryty przez „późnych wnuków”. Historia światowej literatury pokazuje, że nie tylko u nas funkcjonował taki trójkąt. Podobnie rzecz się miała za zachodnią granicą. Goethe […]

Poezja grozy – Annabel Lee

Miłość i śmierć to tematy wszechobecne w sztuce wszystkich epok. Szczególnie eksploatowano je w dobie romantyzmu. Wczesne utwory pisarzy tej epoki pełne są gorących, patetycznych wyznań, zaraz po których nierzadko trup ściele się gęsto. Śmierć ukochanej, motyw obecnie kojarzony raczej z romansem niż horrorem, początkowo nieobcy był także autorom literatury grozy. Annabel Lee to sześciozwrotkowy […]

Janion. Transe – traumy – transgresje. 1: Niedobre dziecię – Maria Janion, Kazimiera Szczuka

To taka historia w stylu „american dream” – od pucybuta do milionera. Z tą różnicą, że bardziej – „intellectual dream” – od dziewczynki, która nie zdaje do następnej klasy, do jednego z największych umysłów polskiej humanistyki. Uwielbiam takie narracje o spełnianiu marzeń, dążeniu do celu, poświęceniu. Bo taka właśnie maluje się droga Marii Janion do […]